Tinh hoa trà đạo Nhật Bản tinh tế như thế nào?

Trà đạo Nhật Bản đã có tuổi đời hàng trăm, hàng nghìn năm nay. Chúng nổi tiếng không thua kém so với trà đạo Trung Quốc. Mỗi nền văn hóa lại có những sự tinh tế riêng không giống nhau. Vì thế mà trà đạo Nhật Bản được tìm kiếm và tìm hiểu nhiều bởi hầu hết các du khách khi đến với đất nước này. Nét tinh hoa riêng vốn có của nghệ thuật trà đạo của đất nước mặt trời mọc độc đáo như thế nào? Hãy cùng tìm hiểu bài viết của chúng tôi.

Trà đạo Nhật Bản là gì?

Trà đạo Nhật Bản là nét tinh hoa của văn hóa uống trà của người Nhật. Chúng bao gồm các quy tắc lựa chọn trà, pha trà và thưởng thức chúng. Bao gồm các vấn đề trước khi pha trà và sau khi pha trà. Kết hợp với việc thưởng thức trà cũng nằm trong bộ quy tắc này. Đối với người bình thường có thể coi trà đạo Nhật Bản là những quy tắc rườm rà. Nhưng ẩn sâu bên trong đó không chỉ là việc uống trà đơn thuần. Nó còn là các hành động để thanh lọc cơ thể, hòa mình với thiên nhiên. Qua đó giúp tâm hồn với thiên nhiên hợp thành một. Đạt tới một cảnh giới mới của việc giác ngộ đối với mọi người.

nghệ thuật uống trà đạo Nhật Bản
Nghệ thuật trà đạo đất nước mặt trời mọc bây giờ mở rộng đối tượng hơn. Ngay cả người nước ngoài cũng có thể tham dự các buổi trà đạo.

Dần dần cho tới ngày nay thì nghệ thuật này đã được nâng tầm thành một tôn giáo. Các tín đồ của “tôn giáo” này ngày càng đông và đều rất thích thú, trân trọng và cẩn thận với nghệ thuật uống trà tinh tế này.

Các quy tắc trà đạo Nhật Bản

Các quy tắc trà đạo Nhật Bản khá là nhiều. Bao gồm cả các công đoạn lựa chọn trà, ấm pha trà, rửa ấm, cách rót, thưởng thức… Kéo theo đó là các vật dụng, nơi uống trà… Tất cả đồng bộ và đi kèm với nhau tạo nên một nghệ thuật trà đạo có tuổi đời hàng nghìn năm.

Dụng cụ pha trà không thể thiếu ngày nay.
Dụng cụ pha trà không thể thiếu ngày nay.

Nếu ai đã từng tìm hiểu về nghệ thuật này rất có thể sẽ bị say mê bởi chúng. Thông thường những người yêu thích nghệ thuật uống trà của đất nước mặt trời mọc thường là người lớn tuổi. Đó là những người đã sống qua nửa cuộc đời. Họ hiểu thế nào là cuộc đời và muốn sống chậm lại để thưởng thức nét đẹp, vị thơm mát và vị nhân sinh.

Trà đạo của Nhật Bản bắt đầu từ khi nào?

Theo wiki thì Nhật Bản bắt đầu biết tới trà đạo từ khoảng thế kỷ thứ 12. Khi đó một vị thiền sư người Nhật sang Trung Quốc để thăm thú ngộ đạo. Khi trở về ông đã mang theo một vài hạt trà và trồng xung quanh thiền viện của mình. Dần dần thì người dân bắt đầu thấy hứng thú với việc uống trà và phát triển nghệ thuật đó cho tới ngày nay.

Nghệ thuật trà đạo Nhật Bản từ xa xưa.
Nghệ thuật trà đạo Nhật Bản từ xa xưa.

Các giai đoạn phát triển của trà đạo Nhật được chia làm 3 giai đoạn bắt đầu từ thế kỷ thứ 12. Mỗi giai đoạn đều có những biến đổi nhất định cho tới ngày nay. Nếu như ngày xưa chỉ có những bậc vương công quý tộc mới có thể sử dụng trà đạo thì giờ đây đã trở nên thoáng hơn. Thậm chí những người ngoại quốc cũng có thể tham gia vào những buổi đàm đạo về uống trà. Tuy lịch sử trà đạo trà đạo Nhật Bản có từ lâu nhưng chúng không hề bị mai một. Chúng vẫn tiếp tục phát triển và trở thành một nét văn hóa khá đặc sắc.

Nghệ thuật trà đạo bên Nhật bao gồm những gì?

Dưới đây là một số quy tắc được nêu lên tổng quát và không đi sâu về văn hóa trà đạo Nhật Bản. Nếu đi chi tiết thì sẽ rất dài nên chúng ta sẽ đi sâu vào từng vấn đề trong một bài viết khác.

Trà thất hay phòng trà

Đây là những khu vực dành riêng cho việc thưởng thức trà đạo. Tại Nhật Bản thì mỗi gia đình đều có khu vực trà thất để các thành viên có thể sinh hoạt trà đạo với nhau. Tùy theo mỗi gia đình có điều kiện kinh tế mà trang trí khu vực này khác nhau. Trong trà thất sẽ có những vật dụng phục vụ cho việc uống trà, pha trà như bếp đun, ấm chén…

Không gian uống trà thường khá đơn giản. Có thể là trà thất hoặc trà viên.
Không gian uống trà thường khá đơn giản. Có thể là trà thất hoặc trà viên.

Trà thất được bố trí một cách đơn giản như thể hiện sự thanh tịnh trong cuộc sống. Không có đồ vật trang trí mà chỉ có những bức tranh sơn thủy hoặc kiếm Nhật. Ngoài ra, cửa vào khu trà thất thường được làm thấp. Để người bước vào phải cúi đầu thể hiện sự khiêm nhường trong cuộc sống.

Dụng cụ pha trà

Khi pha trà thì không chỉ có ấm chén mà còn nhiều đồ vật khác nữa như ấm đựng nước riêng, ấm đun sôi, gáo múc, khăn… Những đồ vật này phục vụ cho việc pha trà, điều khiển nhiệt độ nước sao cho ở một mức nhiệt độ phù hợp.

Các dụng cụ pha trà của trà đạo nước Nhật bao gồm khăn, ấm, đũa quấy...
Các dụng cụ pha trà của trà đạo nước Nhật bao gồm khăn, ấm, đũa quấy…

Trà

Trà của Nhật không giống với các loại trà khác trên thế giới. Nếu như trà đạo Trung Quốc là các sản phẩm trà khô, trà tươi thì Nhật lại là dạng trà bột. Với tên gọi biết đến nhiều hơn là Matcha. Đây là những lá trà ngon được tuyển trọn. Sau đó phơi cho hết nước rồi được xay nhuyễn thành bột màu xanh.

Trà xanh bột nổi tiếng của Nhật với tên gọi Matcha
Trà xanh bột nổi tiếng của Nhật với tên gọi Matcha

Cách pha trà

Cách pha trà khá quan trọng đối với văn hóa nghệ thuật trà đạo Nhật Bản. Chúng bao gồm các yếu tố như loại trà, nước pha trà và loại ấm trà. Kết hợp 3 yếu tố này chắc chắn sẽ cho ra những ấm trà ngon.

Xem thêm cách pha trà ngon tại đây !

Nước pha trà

Người Nhật không bao giờ sử dụng nước pha trà đun sôi. Họ lựa chọn nhiệt độ từ 60 độ cho tới 80-90 độ. Đối với những người pha trà lâu năm hoàn toàn có thể điều khiển được nhiệt độ này. Lượng nước pha trà được cho vào khoảng 200ml đối với người sử dụng là 4 người. Tùy số người sử dụng mà lượng trà cho vào sẽ khác nhau.

Ấm pha trà

Sử dụng các loại ấm trà chuyên dụng của Nhật Bản. Không chắc trà đạo bên Nhật Bản có sử dụng ấm tử sa từ xưa hay không? Chúng có những dạng ấm trà chuyên dụng riêng dành cho việc này. Những ấm pha trà cần được làm ấm bằng nước nóng trước khi pha. Sau đó chúng được lau sạch bằng khăn lau để sử dụng.

Ấm tử sa là một trong những loại ấm pha trà ngon nhất thế giới.
Ấm tử sa là một trong những loại ấm pha trà ngon nhất thế giới.

Những loại ấm tử sa được cho là sẽ pha trà ngon hơn. Chúng được người dân Trung Quốc sử dụng rất nhiều cho tới ngày nay. Kết hợp ấm trà tử sa pha với các loại trà lá khô sẽ đem lại những ấm trà ngon!

Cách rót trà

Nghệ thuật trà đạo Nhật Bản cũng khá quan trọng trong việc rót trà. Chúng đảm bảo việc trà có ngon hay không cũng thông qua cách rót trà này. Người Nhật rất hạn chế việc rót chén trà đầy ngay lần đầu tiên. Thay vào đó họ rót theo thứ tự và một lượng nước nhất định. Sao cho tổng lượng nước trà trong chén rơi vào khoảng 50ml. Như vậy sẽ đảm bảo được vị trà lần sau sẽ khác so với vị trà nước pha trước. Hơn nữa khi rót đều sẽ giúp cho vị trà của tất cả các chén là như nhau.

cách rót trà đạo Nhật bản
Nghệ thuật trà đạo Nhật nổi tiếng li kì và lắm chi tiết. Việc rót trà cũng nằm trong các chi tiết đó.

Việc tính toán lượng nước trà hợp lý sẽ đảm bảo được hết toàn bộ lượng nước trong ấm pha trà. Từ đó lần pha nước sau sẽ khác với lần pha nước trước về mùi vị và hương thơm.

Thưởng thức trà

Sau khi hoàn tất những bước trên thì công đoạn cuối cùng là thưởng trà. Trà có pha ngon và cẩn thận tới đâu mà việc thưởng thức không đúng cũng không thể cảm nhận được. Đầu tiên hãy để tâm hồn thư thái và thả lỏng toàn bộ cơ thể. Sau đó dùng từng loại cảm giác của con người mà cảm nhận.

  • Thị giác chiêm ngưỡng màu nước trà.
  • Khứu giác thưởng thức hương thơm của trà.
  • Vị giác cảm nhận vị của trà.
trà đạo Nhật bản
Thưởng thức trà đạo không chỉ bằng các giác quan của con người. Đó có thể là cả tâm hồn của người thưởng thức.

Khi thưởng thức trà đạo Nhật Bản thường ăn kèm với một loại bánh gọi là wagashi. Kết hợp với vị đắng chát của trà với vị ngọt thanh của bánh tạo ra sự thoải mái, lâng lâng và tinh tế. Một sự so sánh hơi khập khiễng một chút nhưng dễ hình dung đó chính là chén trà mạn của Việt Nam và cái kẹo lạc. Cảm giác cũng sẽ gần tương tự như vậy đó.

Nghệ thuật văn hóa trà đạo Nhật Bản là một sự tinh tế trong quy cách uống trà. Những quy tắc này khiến con người chậm dãi hơn trong cuộc sống tỉ mỉ trong từng chi tiết. Khiến cho họ nhận ra được ý nghĩa của cuộc sống. Xét về một khía cạnh nào đó thì nó khá giống với các hình thức tu thiền của đạo Phật.

Bài viết dựa trên nghiên cứu về trà đạo Nhật wiki !

Hy vọng qua bài viết này khách hàng đã biết thêm về văn hóa trà đạo Nhật Bản. Nếu cần thêm sự trợ giúp hãy liên hệ ngay với Bàn Trà Đổi Màu nhé!

ĐÁNH GIÁ BÀI VIẾT
Bài viết liên quan